نشریه پژوهش و نوآوری در تربیت و توسعه 5 پیاپی 19 2025 08 15 Identifying Knowledge Fronts Using International Reports and Documents شناسایی جبهه‌های دانش با بهره‌گیری از اسناد و گزارش‌های بین‌المللی 1 33 10.61838/jsied.278 FA مهدی پاکزاد استادیار گروه ارزیابی سیاستها و پایش علم، فناوری و نوآوری، مرکز تحقیقات سیاست علمی کشور، تهران، ایران احسان احتشام نژاد استادیار گروه تامین مالی و اقتصاد علم، فناوری و نوآوری، مرکز تحقیقات سیاست علمی کشور، تهران، ایران Journal Article 2025 01 02 <p>This study aimed to identify emerging knowledge frontiers through the analysis of international strategic reports in science, technology, and innovation. This is a narrative review article using a descriptive analytical approach. It examines the content of key reports published by global institutions including Clarivate, McKinsey, WHO, WEF, and NATO. The data were extracted from five leading international sources and analyzed through qualitative comparative analysis and thematic classification. A synthesis-based framework was applied to identify and group overlapping knowledge clusters across domains. The review revealed substantial convergence among the reports despite institutional and strategic differences. Areas such as artificial intelligence, digital health, sustainable energy, smart agriculture, and big data emerged as common knowledge frontiers. A range of methodologies including co-citation analysis, scientometric indices, expert consultation, and policy analysis were used to identify these domains. Conceptual distinctions between “research front,” “technology trend,” and “strategic priority” were also observed. The study’s results offer a foundation for developing a localized framework to monitor and classify knowledge frontiers at the national level. It is recommended that a hybrid system integrating quantitative data and qualitative policy analysis be designed to guide science and technology strategies aligned with both global developments and local needs.</p> <p>هدف پژوهش حاضر شناسایی جبهه‌های دانش نوظهور از طریق تحلیل اسناد و گزارش‌های راهبردی بین‌المللی در حوزه علم، فناوری و نوآوری بود. این مقاله یک مطالعه مروری روایی با رویکرد تحلیل توصیفی است که به بررسی محتوای گزارش‌های منتشرشده توسط نهادهای بین‌المللی از جمله Clarivate، McKinsey، WHO، WEF و NATO می‌پردازد. داده‌ها از ۵ منبع بین‌المللی معتبر استخراج شده‌اند و با استفاده از روش تحلیل تطبیقی کیفی و طبقه‌بندی موضوعی مورد بررسی قرار گرفته‌اند. برای ساختاردهی یافته‌ها از رویکرد تلفیقی بهره گرفته شد که عناصر هم‌پوشان در جبهه‌های دانش را در حوزه‌های مختلف شناسایی و دسته‌بندی می‌کند. بررسی گزارش‌ها نشان داد که علی‌رغم تفاوت‌های نهادی و هدف‌گذاری، هم‌گرایی قابل‌توجهی در شناسایی خوشه‌های دانشی وجود دارد. حوزه‌هایی همچون هوش مصنوعی، سلامت دیجیتال، انرژی پایدار، کشاورزی هوشمند و کلان‌داده‌ها به‌عنوان جبهه‌های دانشی مشترک در اغلب اسناد مطرح شده‌اند. همچنین رویکردهای مختلفی از تحلیل هم‌استنادی و شاخص‌های علم‌سنجی گرفته تا نظرسنجی نخبگان و تحلیل سیاستی برای شناسایی این جبهه‌ها به‌کار رفته است. تفاوت‌هایی در تمرکز مفهومی بین «جبهه پژوهشی»، «روند فناوری» و «اولویت راهبردی» نیز مشخص شد. نتایج این مطالعه می‌تواند مبنایی برای طراحی یک چارچوب بومی جهت رصد و طبقه‌بندی جبهه‌های دانش در سطح ملی باشد. پیشنهاد شده است که یک سامانه ترکیبی شامل داده‌های کمی و تحلیل‌های کیفی برای هدایت سیاست‌های علم و فناوری توسعه یابد تا همسو با تحولات جهانی، اولویت‌های داخلی نیز پوشش داده شوند.</p> https://jsied.org/index.php/jsied/article/download/278/201